Kompozitler, birbirleri ile uyum sağlayacak ara yüzeylere sahip iki veya daha fazla farklı malzemenin bir arayagetirilmesinden elde edilen ve gelişmiş yeni özelliklere sahip bir malzeme sistemidir[ 1]. Bu malzemeler içerisinde fiber takviyeli polimerler (Fiber Reinforced Polimer, FRP), son yıllarda geliştirilmiş özellikleri sayesinde oldukça geniş bir uygulama alam bulmuştur.Günümüzde inşaat, otomotiv, denizcilik, uzay ve havacılık sektörlerinde yaygın olarak kullanılmaktadır.
Fiberler yalın halleriyle içinde bulunduğu matrise layasla daha fazla yük taşırlar. Çünkü, matrise etkiyen gerilmeler tekrar fiberin matrisle olan etkileşimine bağlı olarak dağıtılır. Gerilmeler matris içerisinde ne kadar iyi dağılsa da kompozitin performans ı, bileşenlerinin yapısına ve yapışma gücüne bağlıdır. FRP ler, yapılacak uygulamaların durumuna göre kimyasal ve fıziksel işlemlere tabi tutulurlar. Aderans artıncı yardımcı malzemeler hem fiber le kendisinin oluşturduğu FRP, hem de FRP ile güçlendirilecek yapı arasmda kullanılır. Kompozitlerin performansları üretilme gayesine göre değişir. Yükleme şekilleri ve fiberin birlikte çalıştığı matrisle aralanndaki etkileşimin dışında kompozitin çalışmasını etkileyen ana faktörler şunlardır;
• Fiber doğrultusu, sürekliliği, şekli ve kompozisyonu
• Reçineterin mekanik özellikleri
• Temas yüzeylerindeki kuvveti aderans ve yapışma,
Fiberler maksimum dayanımını lif doğrultusunda gösterirler.
FİBERLERİN ÜRETİMİ VE ÖZELLİKLERİ
Yüksek sıcaklıklarda eritilen cam,karbon ve aramid gibi malzemeler, ince (kılcal) delikli bir tanktan aşağı süzülerek akıtırlar, Bu esnada üzerlerine su püskürtülerek aniden soğutulur ve devamlıı dönen Makaralarla hızla çekilerek sündürülürler, bu gerdirme işlemiyle mikron seviyesinde kalınlıkta fiberler meydana gelir. Bu fiberlerin reçinelerle iyi bir aderans yapması için üzerlerine yüzey iyileştirici malzemeler kaplanır
CTP YÜZEY HAZlRLAMA ESASLARI
Yapılan proje sonucu ve uygulanacağı elamanın durumuna da bağlı olarak CTP sistemlerinin hangisinin, ne şekilde kullanılacağına karar verilir. Bu uygulamanın tümünde değişmeyen işlem, epoksinin karıştırılarak uygulanacak yere ve malzeme yüzeyine sürülmesidir. Ortamın sıcaklığı belli bir dereceye ulaşmadan epoksi ile sertleştinci reaksiyona girmezler. Çok sıcak ortamlarda ise reaksiyon hızı artarak kısa sürede kristalleşirler. Betonun standart ortam koşullarında 28 günde tamamladığı kabul edilen dayanımı, epoksiler 7 günde tamamlarlar ve ortam sıcaklığına göre 30 dak. ile 1 saat arasında kristalleşirler. Burada dikkat edilmesi gereken en önemli husus, reçine ve sertleştinci kanştırıldıktan sonra kristalleşme başlamadan ctpnin yüzeye yapıştırma işleminin bitirilmesidir. Bu uygulama esnasında gözlerin ve ellerin koıunması için gerekli önlemler alınmalıdır. Ctp malzemeler için yüzey hazırlığı uygulamada en önemli aşama olarak kabul edilmektedir. Çünkü, bu malzemeler dıştan uygulandığından temas yüzeyinden sıynlma veya beton pas tabakasım alarak ayrılması söz konusu olabilir. Betonarıne yapılarda çelik, beton tarafından kuşatıldığından beton içerisinde kalmaktadır, sıyrılma veya betonla farklı hareket etme eğilimi yoktur, monolitik davranış gösterir. Ancak CTP kumaş ve laminatlar yüzeye iyi tutunamadıklarında bu davranısı
‘ gösteremezler. Kumaşların, larninatlara göre yüzeye daha iyi uyum sağladıklarından yapışma gücünün de daha ıyi olduğu görülmüştür.
Yüzey hazırlığı için uygulama aşamasında yapılması gereken işlemler sırasıyla şöyledir;
• Hasar görmüş yapı elamanlarının yüzeyleri tamir edilmelidir.
• İnce çatlaklar epoksi enjeksiyonu ile! kalın çatlaklar ve oyuklar ise epoksi esaslı yüksek
mukavemetli tamir harçlan ile doldunılmalıdır. Eğer, beton paspayı tabakası korozyon sonucu
hasar görmüş veya karbonatıaşmaya uğramış ise bu tabaka tamamen kaldırılıp temizlenmelidir.
• Temas yüzeyindeki yapışmayı engelleyici toz, kir gibi tabakalar kumlama ve yüksek basınçlı
püskürtme yöntemi ile temizlenmelidir.
• Köşeler ve keskin kenarlar yuvarlatılmalıdır, aksi halde bu bölgeler laminasyonun ve süreklilığİn bozulmasına neden olur. Dış ve iç açılar kavislendirilmelidir.
• Temizlenmiş yüzeye fırça veya rulo ile epoksi astar sürülmelidir. Eğer yüzeyde neın varsa ve
giderilemiyorsa neme dayanıklı astar kullanılmalıdır. Astar kuruyunca yüzeydeki hafif girintiler epoksi dolgu malzemeyledo ldurolmalıdır.
• Döşeme uygulamalannda laminat şeritlerin arasında kalan boşluklara epoks1
sürülmemelidir. Betonun hava alması ve içerisinde nem barındırmaması için buna uyulması gerekir.