Bundan önce olan yazımızda reçinelerin iki ana gruba ayrıldığından bahsetmiştik. İlk yazımızda bu gruptan olan Termoset Reçineleri anlattık, bu yazımızda ise Termoplastik Reçineleri ve kompozit üretiminde kullanılan diğer malzemeleri ele alacağız.
Termoplastik Reçineler
Termoplastik reçineler, günlük hayatımızda karşımıza sıklıkla çıkan reçinelerdir. Örneğin, PET olan bir su şişesi aslında termoplastik reçineden elde edilmiştir. Ayakkabı, poşet gibi pek çok alanda kullanılan naylonlar da aslında termoplastik reçinelerden elde edilmiştir. Termoplastik reçineler, lineer moleküllere sahiptir. Bu molekülleri bir arada tutmayı sağlayan fiziksel bağ, elektrokstatik çekme kuvvetidir.Bu kuvvet ısıya duyarlıdır ayrıca zayıf bir bağa sahiptir. Bu durum da termoplastiklerle üretilen bir ürünün ısı uygulandığı zaman kolayca akmasına ve yumuşmasına sebep olur. Bu nedenden dolayı termoplastikler, geri dönüşümle tekrardan kullanılabilirler. Bu yüzden yeniden şekillendirilmeye uygunlardır. Ayrıca termoset reçinelere göre darbeye karşı dayanımları daha yüksektir. Yaygın olan termoplastik reçineler ise şunlardır: PET (Polietilen tereftalat), PC (Polikarbonat), PE (Polietilen), PP (Poliprobilen), PBT (Polibütilen Tereftalat) , PVC (Poli Vinil Klorür), PA (Polyamid-Naylon) ve türevleridir. Termoplastik reçineler, saf olarakta kullanılabilir ayrıca cam ve karbon elyafı gibi çeşitli elyaf türleriyle birlikte takviye edilebilir ve daha geniş kullanım alanına sahip olabilir. Ayrıca bu takviyeler kompozitin güçlenmesini de sağlar. Takviyeli olan termoplastikler, termoset kompozitlerin uygulama alanının genişlemesini sağlamıştır. Özellikle uçak, otomotiv, sanayi ve inşaat sektörü başta olmak üzere geniş bir sektörde daha sağlam, daha dayanıklı, kimyasal direnci yüksek, daha uygun maliyetli ürünlerin üretilmesine olanak sağlamıştır. Takviyeli termoplastiklerin üretiminde yaygın olarak, ekstrüzyon, enjeksiyon, GMT ve LFT yöntemleri kullanılır.
Jelkot
Jelkotlar genellikle kompozit olan ürünlerin performanslarını artırmak için iç-dış yüzeyinde polyester veya epoksi reçine içeren bir üründür. Performansı artırmasının yanı sıra, ürün yüzeyinin görünümünün kalitesini de artırır. Özellikle CTP ürünlerde kullanılır. Jelkotlar kendilerini oluşturan asıl reçine haricinde plastifiyan malzemeler, dolgular, inhibitörler ve birçok farklı çeşitli katkı malzemeleri kullanılarak hazırlanırlar. Jelkotlar; kompozit ürüne hem estetik görünüm kazandırır hem de ürünün çevre şartlarına, çizilmelere, darbelere, suya, kimyasal etkenlere ve UV ışınlarına karşı dayanıklılığını artırmada önemli ölçüde faydalar sağlar. Genellikle de şeffaf veya organik-inorganik pigmentlerle renklendirme yapılarak kullanılırlar. Pigmentlerle renklendirme işlemi yapılırken, seçilen pigmentte önemli bir yere sahiptir. Çünkü doğru pigment seçiminin yapılması, jelkotların hava koşullarına dayanımını artırır, parçalanma ihtimalini düşürür ve opak bir görünüm elde edilmesine yardımcı olur. Jelkot üreticileri bu kriteleri göz önünde bulundurmanın yanı sıra çevre dostu olan pigmentleri seçmeye özen gösterirmeliler. Çünkü ürettikleri jelkotların standarta uyması gerekmektedir. Bu bağlamda da krom ve kurşun bazlı olan pigmentlerden uzak durmaları gerekmektedir.
Pigmentler
Kompozit sektöründe kullanılan diğer ürünlerden biri de pigmentlerdir. Pigmentler sıvı veya pasta formda bulunurlar. Pigmentlerin kullanım amacı kompozitleri renklendirmektir. Bu renklendirme işlemini yapmak herhangi bir ek masraf veya özel bir işçilik gerektirmez. En çok kullanılan pigmentler, pigment pastalardır. Pigment pastalar, poliester bağlayıcının içinde ezilmiş olan renklendirici toz pigmentlerden oluşmuştur ve içerisinde solvent içermez. Solvent ve monomer içermedikleri için uygun depolama koşullarında 10 yıldan daha uzun süre yapısı bozulmadan saklanabilirler. Pigmentlerin öncelikli amacı, poliesterlerin, vinilesterlerin ve jelkotların renklendirilmesidir. Pigmentler, bu renklendirme işlemlerini yapabilmek için pek çok farklı reçine sistemine uygun tasarlanmışlardır. Pigmentler selüloz, poliüretan, akrilik ve epoksi reçinelerle benzer yapılara sahiptir ve bu yüzden de bu reçinelerle uyumludur. Örtücü, şeffaf ve tam şeffaf olan uygulamalara uyum sağlayacak şekilde üretilirler.
