Kompozit Nedir?
En yaygın tanımıyla, farklı özelliklere sahip olan bir veya birden daha fazla fiziksel ya da kimyasal malzemenin birleştirilerek ortaya yeni ve daha güçlü bir malzeme çıkarılmasına kompozit denir. Ortaya çıkan ürüne ise kompozit malzeme denir. Bu yeni kompozit malzemenin özellikleri önceki malzemelerden daha farklıdır. Malzemeleri yeniden oluşturmak için eritme, kaynatma gibi işlemler kullanılır. Bu işlemlerden sonra malzemeler birbirleriyle neredeyse bütünleşmiş hale geldikleri için dışarıdan kolay kolay ayırt edilemezler. Bu malzemeler artık yeni bir malzeme olarak birbirlerini tamamlarlar, yani birinin eksiğini bir başkası tamamlayarak bir bütünü oluştururlar. Kompozit malzemelere örnek verecek olursak; betonarme, çimento bağlı odun, kartonpiyer, metal matris kompozit, emici betonu örnek verebiliriz.
Kompozit malzemeler temelde 2 ana bölümden oluşurlar. Bu bölümlerden ilki matristir. Matris bağlayıcı bölümdür ve takviye veya taşıyıcı denilen diğer ana bölümü bir arada tutmaya yardımcı olur. Matrise örnek olarak; polietilen, seramik bazlı malzemeleri söyleyebiliriz. Taşıyıcılar için örnek olarak; karbür, çelik ve naylonu söyleyebiliriz.
Gün geçtikçe kompozit pek çok alanda kullanılmaya başlanıyor ve bu durum da ona olan ihtiyacın arttığı anlamına geliyor. Pek çok alanda tercih edilme sebeplerine bakarsak; dayanıklılık, hafiflik, tasarımda esneklik, ısıya dayanıklılık, kullanım kolaylığı sağlama, paslanmazlık, çevre dostu, neme dayanıklı, korozyona (aşınma) dayanıklı, yanmaz, metala göre daha düşük maliyet gibi pek çok öne çıkan özelliği vardır.
Kompozit Nerelerde Kullanılıyor?
Az önce de dediğimiz gibi pek çok alanda kullanımı yaygınlaşmıştır. Özellikle elektrik sektöründe kullanımı oldukça yaygındır. Elektrik sektörünün çoğu malzemesi için kompozit kullanılmaktadır. Elektriğin temel malzemelerinden olan kabloların dayanıklılığının arttırılması ve uygulanması için kompozitlere başvurulur. Özellikle güvenlik için kompozitler tercih edilir. Çünkü kompozitlerin sağladığı ısıya yüksek dayanıklılık sayesinde herhangi bir yangın durumunda, ısıya dayanıklı oluşundan dolayı kablolar daha az etkilenir. Ayrıca elektrik sektöründe kabloların tavandan geçirilmesi için kompozit tava denilen malzemeler tercih edilir. Yine bunlar neme, ısıya ve aşınmaya dayanıklıdır. Ayrıca taşıma kapasiteleri yüksek ve dayanıklı oldukları için ömürleri uzundur. Elektrik sektörü haricinde günlük hayatta kullanımı oldukça yaygındır. En basitinden çay tepsileri, masa ve sandalyeler için bile kullanılmaktadır.
Gün geçtikçe gelişen kompozit sanayisi, savunma sanayisinde de kullanılan malzemelerden birisi olmuştur. Kompozit malzemeler, bir araya gelen çeşitli malzemelerin daha hafif olmasından dolayı kullanım kolaylığı sağladığı için bu alanda da kendisine yer bulmuştur. Bu durumdan faydalanılarak savunma sanayisinde önemli bir yer tutan zırhlarda kullanılarak yeni kompozit zırhlar üretilmeye başlandı. Bunların haricinde hafif silah üretiminde kullanılmaya başlanmıştır ve roket üretimi içinde gerekli olan çoğu malzeme kompozitlerden seçilmektedir.
İnşaat sektörü içinde de kompozit kullanımı oldukça yaygındır. Çünkü dayanıklı iç yapılar için kullanım ömrü uzun ve sağlam yapılara ihtiyaç vardır ve kompozitler bu ihtiyaçları karşılamaktadır. Cephe korumaları, büfeler, otobüs durakları, soğuk hava depoları, inşaat kalıpları bunlar hep kompozit malzemelerden yapılmıştır.
Kompozitler otomotiv sektöründe de kendisine yer bulmuştur. Otomotivde tercih edilme amacı, aracı oluşturan iskeleti hafifletmek ve aracın darbeye olan dayanıklılığını artırmaktır. Akışkan dinamiği de göz önünde bulundurularak aracın hızlanma süresi, yakıt verimi yine kompozit malzemenin kullanımına göre değişebilmektedir. Ayrıca araçlarda bulunan diğer kompozit malzemeler; cam sileceği, pedallar, dikiz aynası, kaporta gibi bölümlerdir. Markalara göre kullanımı değişmektedir.
Bunların haricinde kompozitin kullanıldığı alanlar şunlardır:
- Havacılık / Uçak
- Gıda ve Tarım Sektörü
- Uzay Teknolojileri
- Ulaşım
- Kimya Sanayisi
- Sağlık (Diş dolgusu, ortodontik teller)
- Denizcilik
- Rüzgar Türbin Kanatları
- Spor Malzemeleri (golf dolapları, tenis rafları, sörf tahtası, hokey sopaları vb.)
- Müzik Aletleri
- Robot Teknolojisi
Pek çok alanda kompozitin kullanılabileceğini görüyoruz. Ünsal Kompozit olarak 35 yıllık tecrübemizle kompozit üretiyoruz. Aklınıza takılan bir soru varsa buraya tıklayarak bizimle iletişime geçebilirsiniz.
